قرص های «ال. دی» و «اچ.
دی»
قرص های تری فازیك (سه
مرحله ای)
قرص های تک هورمونی
(دوران شیر دهی)
كاندوم
آی. یو. دی
نورپلانت (کپسولهای کاشتنی)
آمپولهای تزریقی
وازکتومی و
توبکتومی
قرص های «ال. دی» و «اچ.
دی»
یكی از روشهای مطمئن در پیشگیری از بارداری، مصرف قرص های خوراكی
تركیبی است، كه به دو شكل ال.دی، و اچ دی در بسته های
21عددی در اختیار می باشد.
مقدار هورمونهای استروژن و پر وژسترون قرص های اچ.دی بیشتر از قرص
های ال.دی است.
مزایا:
كاهش میزان بیماریهای التهابی لگن
كاهش میزان كیست خوش خیم و سرطان تخمدان
كاهش میزان غدد خوش خیم پستان
كاهش میزان خونریزی قاعدگی و در نتیجه جلوگیری از كم خونی و رفع
قاعدگی درد ناك
پیشگیری از حاملگی خارج از رحم
طریقه مصرف:
هر بسته حاوی ۲۱ قرص می باشد. اولین قرص را از روز پنجم قاعدگی
آغاز نمایید. در صورت اتمام خونریزی و یا ادامه خونریزی، در هر دو
حال روزانه یك قرص مصرف كنید، تا بسته قرص تمام شود. بهتر است قرص
را پس از شام و پیش از خواب میل نمایید تا عوارض گوارشی ایجاد
نكند. پس از اتمام بسته قرص، هفت روز كامل قرص نخورید و در روز
هشتم بسته بعدی را بدون توجه به روز شروع قاعدگی آغاز نمایید.
چنانچه تا هفت روز قاعدگی رخ نداد، به مركز بهداشتی – درمانی یا
پزشك مراجعه كنید.
در صورت
فراموش كردن مصرف قرص:
چنانچه یك شب مصرف قرص را فراموش كردید، تا نوبت مصرف قرص بعدی به
محض یاد آوردن، یك قرص میل كنید.
چنانچه دو شب پشت سر هم مصرف قرص را فراموش كردید، در دو شب بعدی،
هر شب به جای یك قرص دو قرص میل كنید و تا آخر بسته مجدداً هر شب
یك قرص مصرف نمایید و علاوه بر آن، همزمان از روش پیشگیری دیگری
مثل كاندوم استفاده كنید.
چنانچه سه شب یا بیشتر مصرف قرص را فراموش كردید، از مصرف بقیه قرص
ها خودداری نموده، تا شروع قاعدگی از روش دیگری استفاده كنید. سپس
از روز پنجم قاعدگی بسته جدید را آغاز كنید.
نكات مهم:
اثر قرص پیشگیری از بارداری یك هفته پس از شروع اولین بسته قرص
ظاهر می شود. در صورت انجام نزدیكی در این فاصله، باید علاوه بر
مصرف قرص از روش دیگری، مثل كاندوم، استفاده كرد.
قرص ها را بصورت نا پیوسته، مثلاً یكماه در میان یا دو ماه در میان
مصرف نكنید.
در موارد زیر
همزمان با مصرف قرص احتمال حاملگی وجود دارد:
ابتلا به اسهال و استفراغ شدید.
مصرف داروهای ضد سل و یا ضد تشنج.
مصرف آنتی بیوتیكهایی،مثل آمپی سیلین و تتراساسكلین.
در هر یك از موارد فوق همزمان با مصرف قرص باید از یك روش پیشگیری
دیگر، مثل كاندوم، استفاده كرد.
قرص های
پیشگیری از بارداری برای چه افرادی مناسب تر است؟
خانم هایی كه خواهان یك روش مطمئن قابل برگشت پیشگیری از بارداری
هستند.
خانم هایی كه قاعدگی منظم و دردناك دارند.
خانم هایی كه در سال های اول ازدواج به سر می برند.
موارد منع
مصرف:
- حاملگی یا احتمال آن
- سرطان پستان
- خونریزی های نا شناخته رحمی
- بیماریهای قلبی – عروقی
- اختلالات خونی
- افزایش چربیهای خون
- بیماری های كبدی و كیسه صفرا
- فشار خون
- سردرد های میگرنی
- بیماریهای قند
- صرع
- افسردگی شدید
- خانم های سیگاری چاق بالای۳۵ سال سن كه بیش از پنج نخ سیگار در
روز مصرف می كنند، بهتر است از روش دیگری استفاده كنند.
نکات مهم در
مصرف قرص:
وجود لکه بینی همزمان با مصرف مرتب قرص، به مدت ۲ تا ۳ ماه اهمیتی
ندارد. در صورت تداوم بیشتر باید به پزشک مراجعه کرد.
علائمی مانند تهوع، استفراغ و سردرد همراه با مصرف قرص به تدریج پس
از ۲ تا ۳ ماه برطرف می شود. برای پیشگیری از این عارضه بهتر است
قرصها را پس از شام و قبل ازخواب مصرف کرد. (در صورت تداوم علائم
تهوع و استفراغ می توان همراه با قرصهای پیشگیری، از قرصهای
ویتامین (ب - B6) به مدت محدود استفاده کرد).
در مدتی که قرص مصرف می شود، حجم خون قاعدگی به نسبت قبل از مصرف،
کاهش می یابد که در صورت کم شدن بیش از حد و لکه بینی یک در میان و
یا قطع کامل، باید به پزشک مراجعه کرد.
برای مصرف قرص LD محدودیت سنی وجود ندارد و می توان آن را تا سن ۴۵
سالگی و حتی بیشتر تحت نظارت و کنترل ادامه داد. لیکن در مواردی
نظیر فشار خون کنترل نشده و مصرف سیگار و غیره توصیه می شود که
مصرف قرص به سن کمتر از ۳۵ سال محدود گردد و در سنین بالاتر افراد
باید پس از مشاوره از روشهای دیگری استفاده کنند.
قرص های تری فازیك (سه
مرحله ای)
یكی از روشهای موثر و قابل برگشت پیشگیری از بارداری، مصرف قرص های
خوراكی تری فازیك می باشد. این قرص ها به دلیل داشتن مقادیر
متفاوتی هورمون دارای سه رنگ متفاوت می باشند و بایستی از نقطه
شروع به طور مرتب مصرف گردند.
مزایا:
جلوگیری از حاملگی خارج از رحم
كاهش كیست خوش خیم تخمدان
كاهش میزان سرطان تخم دان
كاهش میزان غدد خوش خیم پستان
كاهش خونریزی قاعدگی
جلوگیری از كم خونی
رفع قاعدگی درد ناك
كاهش میزان بیماریهای التهابی لگن
طریقه مصرف:
بسته های قرص تری فازیك دارای ۲۱ عدد قرص می باشد. باید مصرف این
قرص ها را تحت نظر ماما یا پزشك شروع نمود و از مصرف خود سرانهء
آنها پرهیز نمود. اولین قرص را از اولین روز قاعدگی آغاز كنید و
روزانه یك قرص تا ۲۱ روز میل نمایید. پس از پایان بسته قرص، هفت
روز كامل قرص نخورید. در روز هشتم، بسته بعدی قرص را بدون توجه به
روز شروع قاعدگی آغاز نمایید و چنانچه تا هفت روز خونریزی قاعدگی
رخ نداد، به مركز بهداشتی یا پزشك مراجعه نمایید.
در صورت فراموش كردن مصرف قرص
چنانچه پیش از۱۲ ساعت از زمان همیشگی، خوردن قرص را به یاد آورید،
بلافاصله یك قرص مصرف كنید.
چنانچه بعد از ۱۲ساعت به یاد آوردید كه یك قرص یا بیشتر را فراموش
كرده اید، مصرف بقیه قرص ها را ادامه داده و قرص های فراموش شده
رامصرف نكنید. در عوض به منظور پیشگری از بارداری نا خواسته حتماً
به طور همزمان با مصرف بقیه قرص ها از روش دیگری، مثل كاندوم،
استفاده كنید.
نكات مهم:
اثر این قرص ها در پیشگیری از حاملگی یك هفته پس از شروع اولین
بسته قرص ظاهر می شود و چنانچه در این فاصله نزدیكی صورت گیرد،
علاوه بر مصرف قرص از یك روش پیش گیری دیگر، مثل كاندوم، استفاده
كنید
قرص ها را به صورت نا پیوسته – مثلاً، یك ماه در میان یا دو ماه در
میان مصرف نکنید.
توجه كنید كه
در موارد زیر احتمال حاملگی همزمان با مصرف قرص ها افزایش می یابد
و بایستی از روش دیگری همزمان با مصرف قرص ها استفاده كرد:
مصرف نا مرتب قرص ها
ابتلا به اسهال و استفراغ شدید
مصرف آنتی بیو تیك ها – مثل آمپی سلین، تتراسایكلین
مصرف داروهای ضد سل و ضد تشنج
قرص های تک هورمونی
(دوران شیر دهی)
یكی از روشهای مناسب جهت پیشگیری از بارداری در مادران شیرده قرص
های لاینسترنول می باشد، كه ترجیحاً بهتر است در شش ماه اول پس از
زایمان مصرف شوند، به این شرط كه شیر خوار به جز شیر مادر از هیچ
نوع نوشیدنی یا غذای دیگری (حتی آب) استفاده نكند. باید دانست كه
مصرف قرص شیردهی (لاینسترنول) ترشح شیر را كاهش نمی دهد.
طریقه مصرف:
هر بسته قرص شیر دهی حاوی ۲۸ عدد قرص می باشد كه شروع آن از 45 روز
پس از زایمان یا نخستین روز قاعدگی است. چنانچه بیش از ۴۲ روز از
زایمان گذشته، ولی قاعدگی شروع نشده باشد، باید از حامله نبودن
مادر اطمینان حاصل كرد.
روزانه در ساعت معین (مثلاً، ساعت ۱۰ صبح) یك قرص میل نمایید. پس
از پایان یك بسته، بلافاصله در روز بعد مصرف اولین قرص از بسته
جدید را آغاز كنید. در طول مدت مصرف قرص ها ممكن است قاعدگی قطع
شده یا لكه بینی وجود داشته باشد، كه بایستی بدون توجه به این
حالت، قرص ها را همچنان در ساعتی معین میل نمود. در صورت شروع
خونریزی قاعدگی نیز باید مصرف قرص ها را ادامه داد.
در صورت
فراموش كردن مصرف قرص:
چنانچه كمتر از سه ساعت از زمان همیشگی مصرف قرص گذشته باشد، در
همان لحظه به خاطر آوردن، قرص فراموش شده را مصرف كرده و سپس قرص
های بعدی را در همان زمان همیشگی میل نمایید.
چنانچه بیش از سه ساعت از زمان همیشگی مصرف قرص گذشته باشد، در
همان لحظه به خاطر آوردن، قرص فراموش شده را مصرف كرده و سپس قرص
های بعدی را در همان زمان همیشگی میل نمایید. به علاوه، دو روز
نزدیكی نداشته باشید و یا جهت اطمینان در این دو روز از كاندوم
استفاده كنید.
نكات مهم:
در موارد زیر همزمان با مصرف قرص شیردهی احتمال حاملگی وجود دارد:
ابتلا به اسهال و استفراغ
مصرف آنتی بیوتیكها
مصرف داروهای ضد تشنج
مصرف مسكن ها
در هر یك از موارد فوق، هممزمان با مصرف قرص های شیردهی باید از یك
روش پیشگیری دیگر، مثل كاندوم، استفاده كرد.
موارد منع
مصرف قرص های دوران شیردهی:
حاملگی
بیماری شدید کبدی یا سابقه بیماری کبدی (در صورتی که نتایج
آزمایشات کبدی به وضعیت طبیعی برنگشته باشد.)
سرطان پستان و کلیه سرطانهای وابسته به هورمون
خونریزی رحمی با علت ناشناخته
سابقه حاملگی خارج از رحم
عوارض قرصهای ضدبارداری
تهوع و استفراغ
افزایش وزن
سردرد و سرگیجه: به ندرت گرگرفتگی، تحریک پذیری و افسردگی با مصرف
قرص دیده می شود که باید در این صورت نوع قرص تعویض گردد و یا از
روش دیگری برای پیشگیری از حاملگی استفاده کرد.
حساسیت پستانها
لکه بینی
لکه پوستی
ازدیاد فشار خون: افزایش فشار خون در افراد مسن بیشتر است، لذا
تجویز قرصها از ۳۵ سالگی به بالا با احتیاط صورت می گیرد. ازدیاد
جزئی فشار خون بدون علامت بوده و قابل تحمل است، ولی در ادامه مصرف
قرص، با علائمی چون سردرد، خستگی، عصبانیت، بی خوابی، طپش قلب و
خونریزی از بینی نمایان می شود.
مصرف قرصهای ضدبارداری ممکن است احتمال ایجاد لخته های خونی را در
بعضی از افراد افزایش دهد.
در بررسی نمونه ها هیچگونه افزایش در بروز سرطان پستان، تخمدان،
رحم، گردن رحم و مهبل مشاهده نشده است. لذا قرصها سرطان زا نیستند.
مصرف قرص در زن سالم به هیچ وجه موجب پیدایش بیماری قند درهنگام
مصرف یا پس از قطع قرص نمی شود. ولی ممکن است در زنان مبتلا به
بیماری قند موجب تشدید بیماری شود. اثرات سوء حاملگی در زن مبتلا
به بیماری قند به مراتب شدیدتر و خطرناکتر از قرصها است.
اگر در زنی که قرصهای خوراکی پیشگیری از حاملگی استفاده می کند،
ترشح شیر پیدا شود باید از روشهای دیگر پیشگیری از حاملگی استفاده
کند واگر ترشح شیر ادامه یابد و به خصوص اگر اختلالات بعدی در عادت
ماهانه پیدا شود، زن برای انجام یک معاینه کلی باید به پزشک مراجعه
نماید.
طول مدت
مصرف:
مصرف قرصهای خوراکی پیشگیری از حاملگی در زنانی که سالم هستند،
ممکن است چند سال ادامه پیدا کند و ترک دوره ای آنها توصیه نمی
شود. قرص خوراکی پیشگیری از حاملگی در زنان بالای ۴۰ سال باید با
احتیاط تجویز شود.
علائم هشدار
دهنده:
در صورتی که هنگام مصرف قرص ضدبارداری علایمی مانند سرفه همراه با
خلط خونی، تنگی نفس، احساس فلجی یک طرفه بدن یا دست و پا، تورم یا
درد غیرعادی در پاها، سردرد شدید یک طرفه، کوری گذرا، درد سینه ای
و شکمی و زردی پوست یا چشمها مشاهده شد، باید به پزشک مراجعه کنید.
كاندوم
یكی از روشهای پیشگیری از بارداری كاندوم (پوشش یا غلاف) است كه
توسط مردان مورد استفاده قرار می گیرد و از وارد شدن مایع منی به
داخل مجرای تناسلی زن جلوگیری می كند. این وسیله از پلاستیك نازك
تهیه شده و از قابلیت ارتجاعی زیادی برخوردار می باشد.
مزایای
كاندوم:
- یكبار مصرف است.
- نقش بسزایی در درمان انزال زود رس مردان دارد.
- در جلوگیری از بیماریهای مقاربتی، از جمله ایدز، مؤثر است.
- قدرت نعوظ را در افراد مسن یا كسانی كه اعمال جراحی قسمت تحتانی
شكم داشته اند، حفظ می كند
- در زمانی كه نسبت به اسپرم همسرشان حساسیت و آلژی دارند، نقش
حفاظتی دارد.
- به دلیل كاهش انتقال بیماریهای مقاربتی، خطر ابتلای زنان را به
سرطان دهانه رحم كاهش می دهد.
طریقه مصرف:
- پیش از شروع نزدیكی، باید كاندوم را بر روی آلت در حال نعوظ كشید
زیرا ترشحاتی كه مردان پیش از انزال كامل دارند، حاوی سلول نطفه
بوده و از این رو ممكن است باعث ایجاد حاملگی شود.
- باید كاندوم را طوری استفاده كرد كه فضای خالی كوچكی در انتهای
آن باقی بماند تا مایع منی در آن جمع شود.
- كاندوم باید تمامی طول آلت تا قاعده را بپوشاند.
- بلافاصله پس از انزال، در حالی كه هنوز در حالت نعوظ قرار دارد،
باید برای خارج نمودن كاندوم اقدام نمود. عمل خروج بایستی با گرفتن
لبه كاندوم صورت گیرد تا از سر خوردن كاندوم و نشت منی جلوگیری
شود.
نكات مهم:
- هر كاندوم را باید یكبار مورد استفاده قرار داد و پس از مصرف از
بین برد.
- دقت كنید كه كاندوم سوراخ نباشد و یا در اثر تماس با ناخن یا
اجسام دیگر نیز پاره نشود.
- قبل از استفاده از كاندوم به تاریخ پایان مصرف آن توجه كنید و از
كاندومهای شكننده و چسبناك كه احتمال پاره شدن دارند، استفاده
نكنید.
- كاندوم را از حرارت،نور و رطوبت دور نگه دارید، زیرا این عوامل
احتمال پارگی یا سوراخ شدن آن را افزایش می دهد.
- در صورت پاره شدن كاندوم در حین مقاربت، مقاربت را بلافاصله
متوقف كرده و از كاندوم جدیدی استفاده نمایید.
-
چنانچه پس از مقاربت متوجه شدید كه كاندوم سوراخ یا پاره بوده و
احتمال بروز حاملگی نا خواسته وجود دارد، هر چه سریعتر – ترجیحاً
صبح روز بعد – به مراكز بهداشتی –درمانی یا پزشك مراجعه كنید. در
صورت عدم دسترسی به پزشك یا مراكز فوق، به طریقه زیر عمل كنید:
ابتدا ۲ قرص اچ دی، را یكجا خورده و ۱۲ ساعت بعد ۲ قرص اچ دی، دیگر
مصرف كنید و یا ۴ قرص ال دی، را یكجا خورده و پس از ۱۲ ساعت ۴ قرص
ال دی، دیگر میل نمایید.
لازم به ذكر است برای استفاده از این روش حداكثر تا ۷۲ ساعت (سه
روز) پس از نزدیكی مشكوك مهلت دارید. هر چه زودتر خوردن قرص را
شروع كنید تا شانس حاملگی نا خواسته كمتر شود. دقت كنید كه این روش
را نباید به طور دائم به عنوان یك روش پیشگیری از بارداری استفاده
كنید. بروز حالت تهوع و استفراغ در این روش امری طبیعی است. در این
صورت می توانید از داروهای ضد تهوع استفاده نمایید.
آی. یو. دی
آی. یو.دی وسیله كوچكی از جنس پلاستیك است كه گاه در بدنه آن مس یا
هورمون نیز تعبیه شده است. كاربرد این وسیله روشی مطمئن، مؤثر و
طولانی مدت برای پیشگیری از بارداری می باشد.
آی.یو. دی
برای چه افرادی مناسب تر است؟
- خانم های شیرده
- خانم هایی كه تمایلی به استفاده از روشهای هورمونی ندارند و یا
به دلیل بیماری در استفاده از روشهای دیگر پیشگیری از بارداری مشكل
دارند.
- خانم هایی كه ترجیح می دهند روشی را انتخاب كنند كه نیاز به مصرف
روزانه یا استفاده برای هر بار نزدیكی نداشته باشد.
- خانم هایی كه تعداد فرزندانشان كافی است، ولی تمایلی به استفاده
از روش بستن لوله ها ندارند.
- خانم هایی كه حداقل یكبار زایمان كرده و به یك روش موثر و مناسب
احتیاج دارند.
عوارض:
- افزایش حجم و مدت خونریزی قاعدگی، كه معمولاً پس از چند دوره
قاعدگی بر طرف شده به حالت قبل باز می گردد.
- خروج خود به خود آی. یو. دی، كه بیشتر در ماه اول در جا گذاری
آی. یو. دی ویا پس از زایمان دیده می شود.
- عفونت لگن و دستگاه تناسلی
مزایا:
- در مقاربت زن و شوهر دخالتی ندارد.
- نیاز به یاد آوری روزانه ندارد.
- اثرات زیان باری بر حاملگی های بعدی ندارد.
- بلافاصله پس از برداشتن آی. یو.دی، حاملگی به طور طبیعی اتفاق می
افتد.
موارد منع
مصرف:
- خونریزی های نا شناخته رحمی
- بیماریهای انعقادی خون
- نا هنجاریهای مادر زادی رحمی
- سرطان های دستگاه تناسلی
- عفونت های لگنی
- حاملگی و یا مشكوك بودن به حاملگی
- سابقه بیماریهای قلبی
- سابقه حاملگی خارج از رحم
- قاعدگی طولانی توأم با كم خونی
- خونریزی های شدید و دردناك به هنگام قاعدگی
زمان مناسب
برای گذاشتن آی. یو. دی:
- در روزهای دوم تا پنجم قاعدگی
- شش هفته پس از زایمان
- بلافاصله پس از سقط های كمتر از سه ماه بارداری
- شش هفته پس از سقط های بالاتر از سه ماه بارداری
مراقبت های
لازم پس از گذاشتن آی.یو. دی:
- در ماه اول گذاشتن آی. یو. دی باید از روشهای پیشگیری دیگری به
طور همزمان استفاده كرد.
- جهت كنترل و معاینه بایستی یك ماه بعد، سه ماه بعد و سپس سالی
یكبار به مركز بهداشتی یا پزشكی مراجعه نمود.
- در خانم هایی كه در طول سه سال اخیر آزمایش سرطان دهانه رحم (تست
پاپ اسمیر) انجام نداده اند، انجام این آزمایش ضروری است.
- تعویض آی. یو. دی پس از پایان مدت زمان اثر آن ضروری است.
نورپلانت (کپسولهای کاشتنی)
در حال حاضر زنان در نواحی مختلف دنیا می توانند از چند روش جدید
طولانی اثر پیشگیری از حاملگی که از یک ماه تا ۵ سال مؤثر است هم
استفاده کنند.
دو تا از مهم ترین این روشها عبارتند از: نورپلانت (کپسولهای
کاشتنی) و آمپولهای تزریقی.
نورپلانت متشکل از ۶ کپسول است که در زیر پوست بازو در قسمت داخلی
تحتانی یا فوقانی کاشته می شوند، ۶ کپسول است که به تدریج هورمون
آزاد می کنند و بمدت ۵ سال مؤثر است. نوع دیگر آن دو کپسول است که
در فنلاند تائید شده است و حداقل سه سال از حاملگی پیشگیری می کند.
این روش در بسیاری از کشورهای دنیا از جمله ایران مورد استفاده
است.
نورپلانت حداقل بمدت ۵ سال مؤثر است. نورپلانت یک روش قابل برگشت
است و ۲۴ ساعت بعد از برداشتن آن تخمک گذاری به صورت قبل (طبیعی)
برمی گردد و ۷۶ درصد زنانی که از این روش استفاده کرده اند در
انتهای سال بعد از برداشتن حامله شده اند. در بسیاری از کشورها به
عنوان روش پیشگیری از حاملگی تأیید شده است. این کپسولها غیر قابل
جذب هستند و بتدریج زیرپوست هورمون آزاد می کنند.
مزایای
استفاده از نورپلانت:
استفاده از آن راحت است.
تا ۵ سال از بارداری پیشگیری می کند.
اختلالی در فعالیتهای عادی فرد، تمایلات جنسی یا تماس جنسی بوجود
نمی آورد.
هیچگونه محدودیت سنی در استفاده از آن وجود ندارد.
زنانی که در نزدیک سن یائسگی هستند، می توانند از این روش استفاده
کنند.
تأثیری بر شیردهی ندارد. خانمهایی که در حال شیردادن هستند می
توانند از این روش ۶ هفته پس از زایمان استفاده کنند.
روشی است که ارتباطی به مقاربت ندارد نیاز به هیچگونه اقدامی قبل
از تماس جنسی ندارد.
موارد منع
مصرف نورپلانت:
در زنانی که از داروهای ضد انعقادی مصرف می کنند.
بیماری کبدی و زردی
خون ریزیهای رحمی با دلیل ناشناخته
اختلالات خونی
حاملگی یا شک به آن (نظیر عقب افتادن قاعدگی).
بیماری های عروقی مغز و بیماریهای مغز و بیماریهای قلبی - عروقی.
سرطان پستان و سایر سرطانهای وابسته به هورمون.
چنانچه زوجین تنها برای مدت کوتاهی مایل به پیشگیری از حاملگی
هستند.
عوارض جانبی
نورپلانت:
اکثر عوارض جانبی شناخته شده جدی نیستند و نمی توان بروز این عوارض
را صرفاً به دلیل استفاده از نورپلانت دانست. شایعترین این عوارض
تغییر در الگوی خونریزی قاعدگی است.
این تغییرات شامل تغییر در فاصله بین خونریزیها، افزایش مدت و
مقدار خونریزی عادت ماهانه و لکه بینی است.
این بی نظمی ها و به طور کلی اکثر عوارض نورپلانت، به تدریج و به
مرور زمان (در فاصله ۶ تا ۱۲ ماهگی) کاهش یافته و پس از سال دوم
بسیار کمتر اتفاق می افتند، اما می توانند در هر زمان ایجاد شوند.
غیر از اختلالات قاعدگی از دیگر عوارض نورپلانت به ترتیب شیوع می
توان به موارد زیر اشاره نمود:
سرگیجه و حالت تهوع، سردرد، تغییرات خلق، تغییر اشتها، تغییر وزن،
جوش صورت، تاری دید، درد در قسمت سینه، کاهش میل جنسی، کم
خونی،حساسیت در پستان، پرمویی، التهاب پوست.
زمان کاشتن:
در هفت روز اول قاعدگی
بلافاصله پس از سقط یا در هفت روز اول پس از سقط.
اگر شیردهی وجود دارد، نورپلانت را می توان ۶ هفته پس از زایمان
کاشت.
اگر شیردهی وجود ندارد، نورپلانت را تا حداکثر ۴ هفته پس از زایمان
باید کاشت.
نحوه کاشتن و
برداشتن:
کاشتن نورپلانت با بی حسی موضعی و ایجاد شکاف کوچکی در زیر پوست
بازو و تحت شرایط استیریل انجام می شود و این عمل جراحی کوچک حدود
۱۰ دقیقه طول می کشد و نیاز به بخیه ندارد. برداشتن آن هم ۱۰ تا ۱۵
دقیقه طول می کشد.
در محل بی حسی برای یک یا دو روز ممکن است قدری التهاب یا گرمی
ایجاد شود.
بانداژی که پس از کاشتن کپسول انجام شده است، پس از سه روز برداشته
شده و برداشتن گاز و چسب محل کاشت پس از ۵ روز باید انجام شود.
محل کاشتن تا سه روز خشک نگه داشته شود.
اختلالات قاعدگی ممکن است ایجاد شود ولی دلیل بر عدم پیشگیری از
حاملگی نیست.
اولین ویزیت یک هفته پس از کاشتن کپسول و ویزیت های بعدی به ترتیب
سه ماه و شش ماه بعد است وسپس سالی یکبار باید ویزیت گردد.
خارج کردن کپسولها پس از ۵ سال ضروری است. قبل از این مدت نیز هر
موقع که فرد بخواهد باید کپسولها را خارج کرد.
احتمال بارداری پس از ۳ ماه از برداشتن نورپلانت ۴۰٪ و پس از ۲۴
ماه ۹۰٪ می باشد.
در صورت مشاهده موارد زیر باید به پزشک مراجعه کرد:
خارج شدن یکی از کپسولها.
درد شدید غیرقابل تحمل بازو.
باقی ماندن علائم گرما، قرمزی یا درد در محل کاشتن کپسول.
دردهای شدید قسمت تحتانی شکم.
علائم هشدار
دهنده:
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر باید برای خارج کردن کپسولها
مراجعه شود:
سردرد شدید و تکرارشونده به فرم میگرن برای اولین بار.
اختلال ناگهانی در بینایی.
ایجاد درد ناگهانی و تورم در ساق پا و یا تنگی نفس شدید و ناگهانی
همراه با سرفه و خلط خونی.
بروز حاملگی.
واقعیتهایی
در برابر باورهای غلط موجود:
نورپلانت باعث سرطان نمی شود.
نورپلانت از محل کاشت خود حرکت نمی کند و کپسولها پس از کاشته شدن
از زیرپوست بازو تغییر محل نمی دهد.
نورپلانت هیچگونه تأثیری بر روی حاملگی ندارد.
آمپولهای
تزریقی
تزریق هورمون پروژسترون (و در بعضی موارد همراه با استروژن) به
صورت ماهانه در چین و آمریکای لاتین طرفدار دارد و ۵/۱ میلیون زن
از این وسیله استفاده می کنند و یکی از روشهای قابل برگشت پیشگیری
از حاملگی است.
آمپولهای ضدحاملگی تزریقی اگر به طور صحیح استفاده شوند، در زمره
مؤثرترین روشها به شمار می روند و دراغلب فرهنگها مورد قبول هستند.
این آمپولها حاوی نوعی هورمون پروژسترون هستند و نوعی از آنها به
مدت ۳ ماه اثر دارد.
اصولاً
روشهای ضدبارداری تزریقی برای زوجهای زیر مناسب است:
زوجهایی که خانواده خود را کامل کرده اما تمایلی برای بستن لوله ها
ندارند.
خانمهایی که به بچه خود شیر می دهند و مایل هستند از یک روش
پیشگیری از بارداری استفاده کنند. لذا ۶ هفته پس از زایمان می
توانند این روش را بکار ببرند.
خانمهایی که شوهرانشان وازکتومی شده اند و تا منفی شدن آزمایش
اسپرم آنها، باید از روش دیگری استفاده کنند.
افرادی که در مکان ثابتی زندگی نمی کنند و همیشه جابجایی و تغییر
مکان دارند مانند عشایر.
خانم هایی که واکسن سرخجه زده اند و چند ماهی نباید حامله شوند.
کسانی که در استفاده از روشهای دیگر مثل قرصهای خوراکی که نیاز به
یادآوری روزانه دارد، موفق نبوده اند.
موارد منع
مصرف:
حاملگی، سرطان پستان یا دستگاه تناسلی زنان، خونریزی رحمی با دلیل
ناشناخته، بیماری عروقی قلبی و لخته شدن خون، سرطان و یا مشکوک به
وجود سرطان، توده پستانی یا ترشح غیرطبیعی از پستان، بیماری وخیم
کبدی و زردی و بیماری قند.
عوارض:
تغییرات قاعدگی بصورت قطع، لکه بینی و نامنظمی قاعدگی.
احساس درد در پستانها.
سردرد.
افزایش وزن.
کاهش میل جنسی.
برگشت باروری با تأخیر همراه است و بطور متوسط چند ماه بعد از
آخرین تزریق، قدرت باروری باز می شود بیش از ۹۰٪ زنان مصرف کننده
در طی ۲ سال بعد از قطع حامله شده اند.
زمان اولین
تزریق:
در ۵ روز اول قاعدگی تزریق می شود. در صورت تمایل به ادامه پیشگیری
از بارداری، تزریق بعدی سه ماه بعد خواهد بود.
بلافاصله بعد از سقط.
خانمهایی که تازه زایمان کرده و به نوزاد خویش شیر نمی دهند، می
توانند بلافاصله از آمپول ها استفاده کنند.
درخانمهای شیرده بهتر است ۶ هفته پس از از زایمان تزریق انجام شود.
* توجه:
چنانچه خونریزی قاعدگی شدید و به صورت دفع لخته باشد و یا بیشتر از
ده روز طول بکشد و یا چنانچه بین دو قاعدگی لکه بینی طولانی وجود
داشته باشد بایستی به پزشک مراجعه کرد.
واقعیتهایی
در برابر باورهای غلط موجود:
آمپولهای تزریقی در زنان ایجاد نازایی نمی کند و پس از گذشت یکسال
از آخرین تزریق قدرت باروری مشابه افراد دیگر خواهد بود.
آمپولهای تزریقی باعث سرطان نمی شود.
فواید
آمپولهای تزریقی:
بسیار مؤثر است.
قابل برگشت است.
احتمال سرطان رحم و تخمدان کاهش می یابد.
مصرف آن آسان است.
عوارض استروژن را ندارد.
حجم شیر را در زنان افزایش می دهد.
اثری بر روابط جنسی ندارد.
روش های
وازکتومی
و
توبکتومی در مقاله
جداگانه بحث شده است.
با تشکر از
آرمان
بازگشت به صفحه
علمی
